De weg naar circulariteit
Afgelopen zomer hielp ik een vriend met het demonteren van het meubilair in zijn appartement – een bed, een kast en tafels – allemaal met de hand in elkaar gezet door de vorige huurder. We hadden maar twee dagen om alles uit elkaar te halen, dus moesten we snel werken. Maar de echte uitdaging was om te beslissen wat we met het hout zouden doen. De huidige huurder stelde voor om het weg te gooien, ook al zou het worden gerecycled. Het idee om perfect bruikbaar materiaal te verspillen, zat me niet lekker.
Ik nam contact op met vrienden en binnen een paar uur had het hout een nieuwe bestemming gevonden: één vriend gebruikte het voor een renovatie, een ander bouwde er andere meubels van en een derde wist met de restanten een kippenhok te maken. De paar overgebleven stukken werden gerecycled. Deze ervaring versterkte het idee dat circulair denken – hergebruiken in plaats van weggooien – afval tot een minimum kan beperken.
Het concept van circulariteit reikt verder dan persoonlijke ervaringen. Volgens Statbel produceert België jaarlijks meer dan 2,5 miljoen ton houtafval, waarvan een groot deel hergebruikt of gerecycled zou kunnen worden (Bron: Statistics Belgium op basis van enquêtes, administratieve data (OVAM, IBGE-BIM, DGARNE) en modellen). Dit roept een belangrijke vraag op: hoe gaan hoteliers, eigenaren en managers om met materiaalverspilling? Hebben ze circulaire strategieën?
Hotels richten zich vaak op recycling en energietransitie, maar echte circulariteit start bij het begin van de R-ladder: Refuse, Rethink, Reduce, Reuse, Repair (weigeren, heroverwegen, verminderen, hergebruiken, repareren). Hotels zouden bijvoorbeeld dagelijkse schoonmaak kunnen weigeren, menu’s met veel vleesopties heroverwegen of de reisafstanden van gasten, medewerkers en leveranciers verminderen of duurzamer inrichten. Circulair denken vereist dat zowel het grote geheel als de kleine details worden bekeken.
Een opvallend initiatief in deze context is Hotels for Trees. Hier begon alles door de vraag: waarom zouden hotelkamers dagelijks worden schoongemaakt als gasten dat misschien niet nodig vinden? Door onnodige schoonmaak te weigeren, kunnen hotels de besparingen gebruiken om bomen te planten – zo geven ze iets terug aan de natuur en hebben ze een positieve impact op het milieu, zonder dat dit de gasten iets kost. Sinds de lancering heeft Hotels for Trees 700.000 bomen geplant (per september 2025) in België, Nederland, Portugal, Madagaskar, Indonesië, Bolivia en daarbuiten.
Het proces is eenvoudig: gasten vinden een deurhanger in de kamer, waarmee ze aangeven dat ze afzien van schoonmaak in ruil voor het planten van een boom. De huishoudelijke dienst registreert deze kamers ’s ochtends digitaal of met de hand, en het hotel voert het aantal te planten bomen in op het dashboard. Door de digitale integratie met verschillende property management systemen (PMS) wordt het proces gestroomlijnd en wordt het gemakkelijker om de bomen bij het inchecken te registreren, ook voor de huishoudelijke dienst tijdens de ronde.
Met al 250 deelnemende hotels maakt Hotels for Trees een tastbaar verschil – boom voor boom. Als je klaar bent om bij te dragen, sluit je dan aan bij het initiatief en help mee om een miljoen bomen per jaar te planten.